Approaches to Confronting the Phenomenon of Rumor-Mongering in the Qur’an and Hadith
Document Type : Original Article
Authors
1
Associate Professor, Department of History of Islamic Culture and Civilization, Islamic Education University, Qom, Iran:Daneshkia@Maaref.ac.ir
2
PhD student in History of Islamic Culture and Civilization, Islamic Education University, Qom, Iran (corresponding author): mohsenfekrifallah@gmail.com
Abstract
Gossip as a factor that disrupts social order and a threat to the intellectual security of the organization and society requires careful examination and in-depth pathology. In the face of this phenomenon, it is appropriate and necessary to achieve a model that is based on the teachings of the Quran and the character of the Infallibles (AS) as a written and embodied revelation. Therefore, the present study attempts to answer the question with a descriptive, analytical, and character-based approach: what was the basic method of the Infallibles (AS) in dealing with gossip and what strategy did they choose to deal with this phenomenon? The results of this study show that in the area of dealing with gossipers, providing intellectual and intellectual protection to society and in the area of dealing with gossipers, a deterrent approach was the most important strategy of the Infallibles (AS) against gossip.
Keywords
قرآن کریم.
نهج البلاغه. (1368). سید رضی، محمدبن حسین (گردآوری). ترجمه و شرح سید علی نقی فیضالاسلام. تهران: سازمان چاپ و انتشارات فقیه (تالیفات فیض الاسلام).
آلپورت. پستمن. ( 1374). روان شناسی شایعه. ترجمه ساعد دبستانی. تهران: سروش.
ابن اعثم الکوفی. (1411). الفتوح. تحقیق على شیرى. بیروت: دارالأضواء.
ابن بابویه، محمد بن علی. (1378ق). عیون أخبار الرضا. تهران: نشر جهان.
بهرامی، محمد. (1383). «آسیبشناسى شایعه در قرآن». پژوهشهای قرآنی. 10(37-38). صص: 70-95.
جعفریان، رسول. (1381). حیات فکرى و سیاسى امامان شیعه b. چاپ ششم. قم: انصاریان.
جوادی آملی، عبدالله. (1393). تفسیر تسنیم. چاپ سوم. قم: اسراء.
حاجی زاده. یدالله؛ صفری فروشانی، نعمت الله. (1399). «گمانههای جواز اباحهگری خطابیه و مواجهه امام صادق g با آن». سیره پژوهی اهل بیت b. دوره6. شماره11. صص: 57 – 73.
حسینى طهرانى، سید محمدحسین. (1426ق). امامشناسى. چاپ چهارم. مشهد: علامه طباطبایى.
حسینی علی آباد، سیدروح الله؛ ابوطالبی، مهدی. (1397). «نگاه قرآنی به «شایعه» و «شبهه»، دو روش نفوذ فرهنگی دشمن از طریق رسانه». معرفت. سال بیست و هفتم. شماره 247. صص: 59 - 68.
ﺧﻨﯿﻔﺮ، ﺣﺴﯿﻦ؛ ﺑﺮدﺑﺎر، ﺣﺎﻣﺪ؛ زارﻋﯽ، رﯾﺤﺎﻧﻪ. (1391). «ﺑﺎزﮐﺎوی روانﺷﻨﺎﺧﺘﯽ ﺷﺎﯾﻌﺎت ﺳﺎزﻣﺎﻧﯽ و اراﺋﻪ راهکارهای ﮐﺎرﺑﺮدی ﺟﻬﺖ ﮐﺎﺳﺘﻦ آن». راﻫﺒﺮد. داﻧﺸﮕﺎه ﺗﻬﺮان. ﺷﻤﺎره 7. صص: 61 – 82.
دانشکیا، محمد حسین. ( 1393). نگاهی دیگر به تاریخ در قرآن. قم: نشر معارف.
راغب اصفهانى، حسین بن محمد.( 1412 ق). مفردات ألفاظ القرآن. بیروت: دارالشامیه.
راوندى، قطب الدین سعید بن هبة الله. (1409ق). الخرائج و الجرائح. قم: مؤسسه الامام المهدی f.
طباطبایی، محمد حسین.(1378). المیزان. ترجمه محمدباقر موسوی. قم: جامعه مدرسین حوزه علمیه دفتر انتشارات اسلامی.
طبرسى، فضل بن حسن. (1372). مجمع البیان فی تفسیر القرآن. چاپ سوم. تهران: ناصر خسرو.
طبری محمد بن جریر. (بیتا). تاریخ الأمم و الملوک. بیروت: بینا.
عرفان، امیرمحسن. (1394). «شاخصهشناسی مواجهه ائمه b با مدعیان دروغین مهدویت». انتظار موعود. شماره50. صص: 119 – 146.
غروی نائینی، نهله؛ نیلساز، نصرت؛ پنبهدانهزاده، فاطمه. (1391). «شایعه در قرآن و روایات و امنیت جامعه». لسان صدق. دوره 1. شماره3. صص:1 – 17.
فراتی، محمدمهدی. (1395). «شایعه و شایعهپراکنی و راههای مقابله با آن از منظر قرآن و روایات». پایاننامه سطح سه حوزه علمیه قم. مرکز مدیریت حوزه علمیه قم.
قرشى، علىاکبر. (1371). قاموس قرآن. چاپ ششم. تهران: دارالکتب الاسلامیه.
قمى، على بن ابراهیم. (1404 ق). تفسیر القمی. محقق موسوى جزائرى. چاپ سوم. قم: دار الکتاب.
کشی، محمد بن عمر. (1404ق). اختیار معرفة الرجال. قم: مؤسسة آل البیت b لإحیاء التراث.
کلینى، محمد بن یعقوب. (1407 ق). الکافی. محقق علی اکبر غفارى و محمد آخوندى. چاپ چهارم. تهران: دار الکتب الإسلامیة.
کفشکنان، مردانی (گلستانی)، مهدی. (1393). «تحلیل تطبیقی نامههای امام علی g به معاویه با آیات نفاق قرآن». حدیث اندیشه. دوره9. شماره 18. صص: 77 - 100.
مسعودی، علی بن حسین. ( 1409). مروج الذهب. قم: مؤسسة دار الهجرة.
معارف، مجید؛ میرزایی، مجتبی؛ فراهانی، فاخره. (1393). «زمینههای شکلگیری شایعه و راهکارهای مقابله با آن از نگاه قرآن». مطالعاتروش شناسی دینی. سالاول. شماره اوّل. صص: 107 – 121.
مفید، محمد بن محمد. ( 1413 ق). الإرشاد فی معرفة حجج الله على العباد. قم: مؤسسه آل البیت b.
مکارم شیرازى، ناصر و همکاران. (1374). تفسیر نمونه. تهران: دار الکتب الإسلامیة.
موسویپور، سیدمحمدحسین. (1402). «آسیبشناسی روانشناختی شایعه و راهکارهای مواجهه با آن در قرآن کریم». پژوهش نامه معارف قرآنی. سال 14. شماره 53. صص: 129-168.
نورى، حسین بن محمد تقى (محدث نوری). (1408ق). مستدرک الوسائل و مستنبط المسائل. قم: مؤسسه آل البیت b.
یعقوبی احمد بن اسحاق.(بیتا). تاریخ الیعقوبی. بیروت:دار صادر.
یوسفی غروی، محمدهادی. (1417ق). موسوعه التاریخ الاسلامی. قم: مجمع اندیشه اسلامی.
