Investigating Traces of the Monotheistic Discourse of The "Fadak Sermon" in the Poems Composed by Tahereh Saffarzadeh Using Practical Discourse Analysis Method (PDAM)
Document Type : Original Article
Author
Graduate of Persian Language and Literature, University of Guilan Guest lecturer at Guilan University, Guilan,Iran
Abstract
In this study, based on the " Practical Discourse Analysis Method ", the text of the Fadak Sermon was analyzed and examined from the perspective of monotheistic concepts in five structural spaces: semantic space, communicative space, discursive space, and metadiscursive space. At the same time, the reflection of this discourse in the poems of Tahereh Saffarzadeh - a poet, Quran scholar, and religious intellectual - was explained and the question was answered: Through what process and based on which linguistic roles and discursive spaces did the monotheistic discourse reach the target text (Tahereh Saffarzadeh's poems)? The present study was also an opportunity to find out how the PDAM model, as a new method for discourse analysis, works in matching the central signifiers of the discourse of the two texts (monotheism) based on the aforementioned spaces. The results of the study indicate that the spaces of monotheistic discourse in Saffarzadeh's poems are largely consistent with the monotheistic discourse of the Fadak Sermon. This matching is sometimes understandable based on transtextuality in the semantic space of the text, sometimes by discovering the referential role of language through Jacobean reading, and sometimes through the matching and coexistence of floating signifiers around the common central signifier (monotheism); however, it cannot be confirmed that this matching and similarity has always been conscious, but rather there is the perception that in many cases the poet has unconsciously entered into an intertextual relationship with the source text.
Keywords
آزاد، مهناز؛ عقیلی، سید وحید؛ تقوا، ارسیا؛ رحمان زاه، علی. (1401). «بررسی بازنمایی فرهنگی زنان در حوزه اختلالات روانی در دهه نود سینمای ایران: روش تحلیل گفتمان، رویکرد پدام». خانواده درمانی کاربردی. دوره سوم. زمستان 1401. شماره 5 (پیاپی 14). صص: ۵۹۷ – ۶۱۳.
آلستون، ویلیام. (1376). زبان دینی: دین و چشماندازهای نو. ترجمه غلامحسین توکلی. قم: مرکز انتشارات دفتر تبلیغات اسلامی.
احمدیان دلاویز، حسن؛ اسماعیلی، معصومه. (1401). «روش شناسی احتجاجات حضرت زهرا (س) در خطبه فدکیه در تبیین امامت». تاریخ اهل بیت. سال دوم. پاییز و زمستان 1401. شماره 3. صص: ۷۵-۹۰.
امیرانصاری، حسن. (1392). شکوه کلام در نهجالبلاغه: نگرشی بر نهجالبلاغه از دیدگاه دانشمندان مسلمان و مسیحی. قم: مرکز بینالمللی ترجمه و نشر المصطفی n.
بشیر، حسن ؛ رجبی، محسن؛ تالی طبسی، مرضیه. (1399). «تحلیل گفتمان آیۀ تبلیغ در خطبۀ غدیر به روش عملیاتی تحلیل گفتمان پدام». مطالعات قرآن و حدیث. سال 13. شماره 2(پیاپی 26). صص: 107-128.
بشیر، حسن. (1385). تحلیل گفتمان دریچهای برای کشف ناگفتهها. تهران: مرکز تحقیقات دانشگاه امام صادق g.
ــــــــــــ. (1395). کاربرد تحلیل گفتمان در فهم منابع دینی. تهران: دفتر نشر فرهنگ اسلامی.
ــــــــــــ. (1397). تحلیل گفتمان دینی. تهران: انتشارات دانشگاه امام صادق g.
ــــــــــــ. (1400). «فرایند ساخت معنا در تحلیل گفتمان با روش «پدام» با مطالعه موردی بیداری اسلامی». روششناسی علوم انسانی. دوره 27. شماره 106 . صص: 31-48.
حسن لی، کاووس. (1386). گونههای نوآوری در شعر معاصر ایران. چاپ دوم. تهران: نشر ثالث.
خاکپور، حسین ؛ نوری، ابراهیم؛ اکبری، ملیحه. (1397). «تحلیل رویکرد ارتباطات امام رضا(علیه السلام) با فرقه زیدیه (با بهره گیری از روش تحلیل گفتمان روایی پدام(PDAM))». فرهنگ رضوی . سال ششم. شماره 24. صص: ۸۵ – ۱۰۴.
سجادی، سید جعفر. (1379). فرهنگ اصطلاحات فلسفی ملاصدرا. تهران: وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی.
صفارزاده، طاهره. (1384الف). روشنگران راه (گزیده شعر). تهران: انتشارات برگ زیتون و مؤسسه سیمرغ.
ـــــــــــــــــ. (1384ب). هفت سفر. تهران: انتشارات برگ زیتون.
ـــــــــــــــــ. (1366). بیعت با بیداری. چاپ سوم. شیراز: انتشارات نوید شیراز.
ـــــــــــــــــ. (1385). سپیدی صدای سیاه، گزیده اشعار. تهران: انتشارات پارس.
ـــــــــــــــــ. (1386). در پیشواز صلح. چاپ دوم. تهران: انتشارات هنر بیداری.
ـــــــــــــــــ. (1387). طنین بیداری، گزیدۀ اشعار. تهران: انتشارات تکا.
ـــــــــــــــــ. (1391). مجموعه اشعار طاهره صفارزاده. تهران: پارس کتاب.
طارمی راد، حسن؛ هوشنگی، حسین؛ کیانی فرید، مریم؛ ایلخانی، محمد؛ علم الهدی، جلیله؛ فنا، فاطمه. (1389). توحید، ثنویت، تثلیث. تهران: انتشارات کتاب مرجع.
طبرسی، احمد بن علی. (1387). الاحتجاج علی اهل اللجاج. ترجمۀ بهراد جعفری. چاپ دوم. تهران: دارالکتب الاسلامیه.
مجیدی، حسن ؛ میرزاده، طاهره. (1402). «صورتبندی خطابههای مقمَّصه و فدکیه با تکیه بر الگوی ون دایک». مطالعات قرآن و حدیث. سال 17 . شماره 1 (پیاپی 33). صص: ۱۱۱ – ۱۳۸.
مهدوینژاد، محمدحسین. (1384). «ویتگنشتاین، معنا، کاربرد و باورهای دینی». پژوهشنامه فلسفه دین (نامه حکمت). شمارۀ 5. بهار و تابستان 1384. صص: 69-104.
مهرآیین، مصطفی ؛ قبادی، علیرضا. (1399). «تحلیل گفتمان خطبه فدکیه حضرت زهرا h». نظریه های اجتماعی متفکران مسلمان .دوره دهم .پاییز و زمستان 1399. شماره 2. صص: ۹ – ۲۲.
میرفخرایی، تژا. (1383). فرایند تحلیل گفتمان. تهران: انتشارات مرکز مطالعات و تحقیقات رسانهها.
نامور مطلق، بهمن. (1386). «ترامتنیت مطالعۀ روابط یک متن با دیگر متنها». پژوهشـنامه علوم انسـانی. شماره 56. زمستان 1386. صص: 83 ـ 98.
نوری، حسین بن محمد تقی. (1366). مستدرک الوسائل و مستنبط المسائل. جلد اول. قم: مؤسسۀ آل البیت (علیهم السلام) لإحیاء التراث.
