آموزه «علم ویژه امامان» یکی از بنیادی‌ترین اعتقادات امامیه است که از آغاز پیدایش تشیع، همواره در معرض انتقاد و اتهام مخالفان قرار داشته است. از جمله مهم‌ترین این اتهامات، ادعای نوپدید بودن این باور در سده‌های دوم و سوم هجری و یا برگرفته بودن آن از اندیشه‌های بیرون از اسلام است. برای پاسخ به این اتهامات گرچه پژوهش‌هایی صورت گرفته، اما غالب آن‌ها جنبه کلامی و اثباتی داشته و نمی‌توانند به اتهاماتی که با رویکرد تاریخی و هدف خدشه به هویت آموزه‌های تشیع مطرح شده‌اند، پاسخ دهند. اما پژوهش حاضر در پاسخ به این شبهات، با بهره‌گیری از روش تاریخ‌کلامی و رویکردی تحلیلی ـ انتقادی، در پی بررسی ریشه‌ها و اصالت تاریخی آموزه علم ویژه امامان در سده نخست هجری است. در این راستا شواهد قرآنی، سنت نبوی، روایات اهل‌بیت و گزارش‌های تاریخی مورد واکاوی قرار گرفته است. یافته‌های پژوهش نشان می‌دهد که اصل این آموزه، فارغ از گستره و مصادیق آن، ریشه در قرآن و سنت نبوی دارد و در سده نخست هجری، نه‌تنها در گفتار و سیره امامان معصوم، بلکه در باور اصحاب و پیروان آنان نیز حضور آشکاری داشته است. بر این اساس، اتهامات مطرح‌شده مبنی بر نوپدید بودن این اندیشه در قرون بعدی یا اقتباس آن از اندیشه‌های یهودی و مسیحی، فاقد پشتوانه علمی و تاریخی است. نتیجه این پژوهش آن است که آموزه علم ویژه امامان در اندیشه امامیه، برخاسته از آموزه‌های اصیل اسلامی بوده و از هویت تاریخی معتبر و اصیل در نخستین سده هجری برخوردار است.