این پژوهش به بررسی روایاتی در منابع حدیثی اهلسنت میپردازد که تصویری از سیره و اخلاق نبوی را به نمایش میگذارد که با گزارش قرآن و سنت، از سیره اخلاقی آن حضرت ناسازگار است. مطابق این احادیث، پیامبر(ص) بدون سبب مشخص، افرادی را مورد لعن، عتاب و نفرین قرار داده و سپس برای آنان طلب آمرزش نمودهاند. اهمیت تحقیق از آنجا ناشی میشود که این روایات نهتنها با آموزههای قطعی قرآن و سیره معصومانه پیامبر(ص) در تعارض هستند، بلکه به نظر میرسد در راستای تحقق اهداف اعتقادی – تاریخی برخی جریانها و برای خنثیسازی یا توجیه برخی روایات ناظر به انتقادات صادره از سوی آن حضرت از برخی افراد و خاندانهای منفور در تاریخ اسلام مانند بنیامیه جعل شدهاند. جستار حاضر با روش تحلیلی - توصیفی و رویکردی انتقادی، نمونهای شاخص از این احادیث را از دو جنبه سند و دلالت بررسی میکند. یافتهها حاکی از آن است که حدیث «لا أشبع الله بطنه» که از آن حضرت خطاب به معاویه بن أبیسفیان صادر شده، از نظر سندی صحیح و در منابع درجه اول اهلسنت نقل شده است؛ اما از آنجا که محتوای آن با باورهای پذیرفتهشده در میان مسلمانان اهلسنت درباره شخصیت معاویه ناسازگار است، عالمان سنی برای توجیه این ناسازگاری، به تأویلهای نامستند و نادیدهگرفتن قراین تاریخی روی آوردهاند. این جستار نقش جریانهای حامی خاندان بنیامیه را در جعل و ترویج چنین روایاتی بهمنظور مقابله با احادیث ناقد ایشان برجسته میسازد و ضرورت بازخوانی انتقادی میراث حدیثی را با معیار قرآن و سیره قطعی پیامبر(ص) یادآور میشود.
پارسی مود,محمد حسین , گرمه گی بایگی,رضا و سرابی,رضا . (1404). بازخوانی انتقادی جعلیات روایی در ترسیم چهره پیامبر(ص) با تمرکز بر گزاره حدیثی «لا أشبع الله بطنه». فرهنگ و سیره اهل بیت (علیهم السلام), 4(16), 9-35. doi: 10.22034/mab.2026.570307.1286
MLA
پارسی مود,محمد حسین , , گرمه گی بایگی,رضا , و سرابی,رضا . "بازخوانی انتقادی جعلیات روایی در ترسیم چهره پیامبر(ص) با تمرکز بر گزاره حدیثی «لا أشبع الله بطنه»", فرهنگ و سیره اهل بیت (علیهم السلام), 4, 16, 1404, 9-35. doi: 10.22034/mab.2026.570307.1286
HARVARD
پارسی مود محمد حسین, گرمه گی بایگی رضا, سرابی رضا. (1404). 'بازخوانی انتقادی جعلیات روایی در ترسیم چهره پیامبر(ص) با تمرکز بر گزاره حدیثی «لا أشبع الله بطنه»', فرهنگ و سیره اهل بیت (علیهم السلام), 4(16), pp. 9-35. doi: 10.22034/mab.2026.570307.1286
CHICAGO
محمد حسین پارسی مود, رضا گرمه گی بایگی و رضا سرابی, "بازخوانی انتقادی جعلیات روایی در ترسیم چهره پیامبر(ص) با تمرکز بر گزاره حدیثی «لا أشبع الله بطنه»," فرهنگ و سیره اهل بیت (علیهم السلام), 4 16 (1404): 9-35, doi: 10.22034/mab.2026.570307.1286
VANCOUVER
پارسی مود محمد حسین, گرمه گی بایگی رضا, سرابی رضا. بازخوانی انتقادی جعلیات روایی در ترسیم چهره پیامبر(ص) با تمرکز بر گزاره حدیثی «لا أشبع الله بطنه». فرهنگ و سیره اهل بیت (علیهم السلام). 1404;4(16):9-35. doi: 10.22034/mab.2026.570307.1286