کاربردشناسی زبان که در رویکردهایی مانند نظریۀ کنش گفتاری ظهور و بروز پیدا می کند، یکی از زیر مجموعه های زبان‌شناسی است. از مشهورترین تقسیم بندی هایی که از کنش‌های گفتاری ارائه شده، مدل پیشنهادی جان سرل است. وی کنش‌های گفتاری را به پنج دسته اصلی تقسیم می‌کند: اظهاری، ترغیبی، احساسی، تعهّدی و اعلامی. این طبقه‌بندی هرچند مؤثرترین مدل ارائه شده در خصوص کنش‌های گفتاری به شمار می‌رود، اما به هیچ وجه انحصاری نیست و مرزبندی دقیقی میان مصادیق کنش‌ها وجود ندارد؛ زیرا یک پاره گفتار در بافت یک متن، می‌تواند انواع مختلفی از کنش‌های گفتاری را در بر داشته باشد و یا دید دریافت کننده‌ها به پاره گفتارها ممکن است متفاوت باشد. در این جستار متن دعای چهل و هفتم صحیفه سجادیه، به روشی توصیفی– تحلیلی و بر اساس نظریه کنش گفتاری سرل واکاوی شده است که می‌تواند مخاطب را در درک بهتر اهداف و میزان تأثیربخشی این دعا بر روح و روان خوانشگران یاری رساند. همچنین میزان بسامد هر کدام از کنش‌های مختلف گفتاری و علل آنها نیز در این پژوهش مورد بررسی قرار گرفته است. از نتایج پژوهش استنباط می‌شود که از میان کنش‌های گفتاری به کار رفته در این دعا، کنش گفتاری ترغیبی بیشترین بسامد را در میان دیگر کنش‌ها دارد. کنش احساسی در جایگاه دوم، و کنش اظهاری در رتبة سوّم قرار می‌گیرد. کنش تعهدی در این دعا سهم کمتری دارد و کنش اعلامی هم هیچ جایگاهی قابل ذکری ندارد.