Institutionalization Assessment of The Shiite Leadership in the Wikalah Organization of the Ahlul Bayt

Document Type : Original Article

Authors
1 Department of Islamic Social Sciences, Faculty of Social Sciences, University of Tehran, Tehran, Iran.
2 PhD Candidate of Muslim Social Sciences, Faculty of Social Sciences, University of Tehran, Tehran, Iran
Abstract
Throughout history, Imamate and Shiite leadership has adopted strategies appropriate to the times in accordance with political and social developments in order to preserve itself and its followers and move in line with the general goals of the Imamate. The issue of this research is dedicated to a part of the institution of the Shiite Imamate, namely the Ahlul Bayt Wikalah (Wisayyah) organization. In a look at the pattern of social, economic and political developments of the Wikalah organization, a kind of transition from the individual-centered representation model to a form of institutionalization can be observed. This research, using a historical method and a library collection of data and an exploratory approach, seeks to answer this question: “what extent the Shiite leadership in the form of the Wikalah organization was institutionalized and by what criteria can the institutionalization of leadership in the Wikalah organization be measured? The research findings indicate that the institutionalization of Shiite leadership in the Wikalah organization can be measured by five criteria: adaptability, complexity, independence, coherence and concealment. Because as the era of the Great Occultation approaches, the individual-centered form of the leadership of the Ummah has transformed into an institutional-centered model, which has also been approved by the Ahlul Bayt, so that the Ummah can thus prepare for the era of occultation. In addition, the process of changes in the Wikalah organization has been managed by the pure Imams in such a way that it moves in this direction.
Keywords

آقاجانی، علی. (1385). «جریانشناسی سیاسی بنیهاشم پس از قیام عاشورا». تاریخ اسلام. شماره28. صص: 49 ـ 80.
آگبرن، ویلیام؛ نیمکوف، مایر فرانسیس. (1381). زمینه جامعهشناسی. ترجمه امیرحسین آریانپور. تهران: گستره.
ابن بابویه، محمد بن علی . (1378ق). عیون اخبار الرضا. تهران: جهان.
ابن شهرآشوب، علی. (1408ق). مناقب آل ابیطالب. تصحیح هاشم رسولی محلاتی. قم: علامه.
اکبری، مجید. (1395). «چالش های عصر غیبت صغری و واکنش علمای شیعه و سازمان وکالت». پایان نامه کارشناسی ارشد. دانشگاه مازندران.
امین، محسن. (1403ق). أعیان الشیعه. بیروت: دار التعارف للمطبوعات.
باتامور، تام. (1335). جامعهشناسی. ترجمۀ حسن منصور و حسن حسینی کلجاهی. تهران: شرکت کتابهای جیبی.
بجنوردی، محمدحسن. (1377). القواعد الفقهیة. تحقیق محمدحسین درایتی و مهدی مهریزی. قم: الهادی.
بحرانی، ابن میثم. (1406 ق). قواعد المرام فی علم الکلام. تحقیق احمد حسینی. قم: کتابخانه آیتالله مرعشی.
پاکیزه، مهدی. (1392). «بررسی سازمان وکالت امامان شیعه g و تاثیر آن بر پیشبرد مذهب تشیع از دیدگاه کارکردگرایی ساختاری». پایان نامه کارشناسی ارشد. دانشگاه قم.
تامپسن، کنت. (۱۳۸۸). نظریه دورکیم درباره همبستگی اجتماعی. ترجمه مهناز مسمّی پرست. تهران: نی.
جباری، محمدرضا. (1382). سازمان وکالت و نقش آن در عصر ائمه. قم: مؤسسه امام خمینی.
جعفرنیا، مریم. (1394). «نقش سیاسی خاندان یقطین در تاریخ شیعه». تاریخ اسلام. شماره . صص: 87 ـ 113.
جلالی، شیما. (1399). «نقش اقتصادی سازمان وکالت امامان شیعه b بر گسترش تشیع». پایان نامه کارشناسی ارشد. دانشگاه یزد.
حر عاملی، محمد بن حسن. (1409ق). تفصیل وسائلالشیعة الی تحصیل مسائل الشریعة. قم: مؤسسه آلالبیت.
حسین، جاسم. (1377). تاریخ سیاسی غیبت امام دوازدهم. ترجمه محمدتقی آیتاللهی. تهران: امیرکبیر.
حلی، حسن بن یوسف. (1416 ق). کشف المراد فی شرح تجرید الاعتقاد. تصحیح حسنزاده. قم: النشر الاسلامی.
شمس آبادی، هادی. (1397). «علل پیدایش انشعابات شیعه بعد از امام رضا تا اواخر غیبت صغری». اسلامپژوهان. سال پنجم. شماره هفتم. صص: 7 ـ 34.
صبوریان، محسن. (1398). تکوین نهاد مرجعیت تقلید شیعه. چاپ دوم. تهران: پژوهشگاه فرهنگ، هنر و ارتباطات.
طوسی، خواجه نصیرالدین. (1405 ق). تلخیص المحصل. بیروت: دارالاضواء.
علی، جواد. (1402). روند تکاملی گفتمان مهدویت در منابع شیعه اثناعشری. ترجمه محمدصادق شریعت پارسا. تهران: کویر.
قراملکی، احد فرامرز. (1383). اصول و فنون پژوهش در گستره دینپژوهی. قم: مرکز مدیریت حوزه علمیه.
کشی، محمد بن عمر. (1409 ق). اختیار معرفة الرجال، تصحیح حسن مصطفوی. مشهد: دانشگاه فردوسی.
کلینی، محمد بن یعقوب. (1407 ق). الکافی. تهران: دارالکتب الاسلامیه.
کوئن، بروس. (1370). درآمدی به جامعهشناسی. ترجمه محسن ثلاثی. تهران: فرهنگ معاصر.
گورویچ، ژرژ؛ مندراس، هانری. (1384). مبانی جامعهشناسی. ترجمه باقر پرهام. تهران: امیرکبیر.
لطیفی، رحیم. (1392). پرسمان نیابت و وکالت امامان معصوم. قم: بنیاد مهدی موعود.
محسنی، منوچهر. (1383). مقدمات جامعهشناسی. تهران: دوران.
مدرسی طباطبائی، حسین. (1386). مکتب در فرایند تکامل. ترجمه هاشم ایزدپناه. تهران: امیرکبیر.
مظفر، محمدحسین. (1402 ق). علم الامام. بیروت: دارالزهراء للطباعة و النشر و التوزیع.
معین، محمد. (1388). فرهنگ فارسی معین. تهران: امیرکبیر.
مفید، محمد بن محمد. (1414 ق). النکت الاعتقادیة. بیروت: دارالمفید للطباعة و النشر و التوزیع.
ملبوبی، محمدکاظم. (1390). سازمان وکالت امامیه و سازمان دعوت عباسیان (شباهتها و تفاوتها). قم: معارف.
ناتل خانلری، پرویز. (1335). دستور زبان فارسی. تهران: بابک.
نادری، عزتاله؛ سیف نراقی، مریم. (1385). روشهای تحقیق در علوم انسانی. تهران: بدر.
نصرالله پور، جواد. (1399). رهبری جامعه شیعه سیر تاریخی از سازمان وکالت تا ولایتفقیه. قم: مرکز مهدویت.
هانتینگتون، ساموئل. (1370). سامان سیاسی در جوامع دستخوش دگرگونی. ترجمه محسن ثلاثی، تهران: نشر علم.